تلفن تماس: 33239072-087

 پروستات

 

مقدمه:

غده پروستات پائین تر از مثانه در قسمت ابتدایی پیشابراه قرار دارد. پیشابراه مجرایی است که ادرار را از مثانه به خارج از بدن هدایت می‌کند. این غده در زیر مثانه و در محل خروج ادرار و نیز در جلوی راست روده قرار دارد. پروستات طبیعی در معاینه قوام نرم دارد و فاقد توده است. این غده که اعمال مختلفی انجام می‌دهد از دو قسمت تشکیل شده که توسط یک لایه بافتی پوشیده شده‌اند. یکی از کارهای پروستات کمک به کنترل ادرار، با وارد کردن فشار به قسمت ابتدایی پیشابراه است. همچنین پروستات، مایعی ترشح می‌کند که اسپرم ها (سلول های جنسی مردان) را فعال نگه می‌دارد. این مایع ماهیت قلیایی داشته و نیز مواد مغذی‌ دارد که برای فعال باقی ماندن اسپرم ها لازم است و پیشابراه را مرطوب و لغزنده می‌کند.

مشکلات رایج مرتبط با پروستات را می توان به سه دسته اصلی تقسیم کرد:

تورم  یا التهاب پروستات: بیشتر در مردان جوان زیر 50 سال که از نظر جنسی فعال هستند دیده می شود و علت آن وجود باکتری‌هایی است که هنگام مقاربت از راه مجاری ادرار وارد غده پروستات می‌شوند و آن را ملتهب می‌کنند. بیمار با شکایت درد کمر و درد در ناحیه تناسلی و زیر بیضه‌ها به پزشک مراجعه می‌کند.

بزرگی خوش خیم پروستات: آنچه باعث افزایش حجم پروستات می‌شود، هورمون تستوسترون مردانه است. این عارضه بیشتر در مردان بالای 50 سال رخ می دهد ولی این افزایش حجم به صورت خوش‌خیم است. بزرگی پروستات در بیماران با دو نشانه ی واضح انسداد مجاری ادراری و تحریک پذیر شدن غده پروستات همراه است؛ به همین دلیل دفع ادرار به صورت قطره ای و کم می‌باشد.

سرطان پروستات: سرطان پروستات یکی از شایع ترین انواع سرطان در مردان است. برخلاف التهاب پروستات یا بزرگی پروستات، سرطان کاملا بی‌سر و صدا و بی‌علامت است و فقط با معاینه انگشتی از سوی پزشک و آزمایش های تخصصی به نام PSA و Free PSA می‌توان به وجود بیماری پی برد. بنابراین افراد در معرض خطر، یعنی مردان بالای 50 سال بخصوص کسانی که سابقه ی خانوادگی سرطان پروستات را داشته اند، لازم است هر شش ماه تا یک سال یکبار این آزمایش را انجام دهند.

همانگونه که گفته شد سرطان پروستات به آرامی رشد می کند و در ابتدا به غدد پروستات محدود است، جایی که ممکن است آسیب جدی ایجاد نشود و با حداقل درمان رفع شود اما انواع تهاجمی می توانند به سرعت گسترش یابند.

سرطان پروستات در صورتی که در اوایل بیماری یعنی زمانی که هنوز به غدد پروستات محدود می باشد و به بافت های دیگر تهاجم نکرده است، تشخیص داده شود دارای شانس بیشتری برای درمان موفقیت آمیز می باشد.

علائم سرطان پروستات:

سرطان پروستات ممکن است در مراحل اولیه آن علائم و نشانه های خاصی نداشته باشد.

سرطان پروستات پیشرفته دارای نشانه های زیر است:

اشکال در دفع ادرار

کاهش فشار خروجی جریان ادرار

وجود خون در مایع منی (Semen)

ناراحتی در ناحیه لگن

درد استخوان

اختلال در نعوظ

ریسک فاکتور ها (عوامل خطرساز):

سن: خطر ابتلا به سرطان پروستات با افزایش سن بیشتر می شود.

نژاد: به دلایل نامشخص، در مردان سیاه پوست خطر ابتلا به سرطان پروستات نسبت به مردان نژادهای دیگر بیشتر است. هم چنین در مردان سیاه پوست، احتمال اینکه سرطان پروستات تهاجمی یا پیشرفته شود نیز بیشتر است.

سابقه ی خانوادگی: اگر در خانواده ای افراد مبتلا به سرطان پروستات باشند، شانس ابتلا به سرطان پروستات برای دیگر اعضای آن خانواده افزایش می یابد. همچنین اگر سابقه ی خانوادگی سرطان سینه وجود داشته باشد، احتمال ابتلا به سرطان پروستات در آن خانواده نیز بالا می رود.

چاقی: درمان در افراد چاق به علت داشتن توده های چربی بیشتر، مشکل تر است و این مسئله زمینه را برای پیشرفت بیماری فراهم می کند.

عوارض:

گسترش سرطان (metastasizes): سرطان پروستات می تواند به ارگان های مجاور مانند مثانه گسترش یابد یا از طریق جریان خون و سیستم لنفاوی به استخوان ها و یا اندام های دیگر برود. سرطان پروستات اگر به استخوان تهاجم پیدا کند می تواند درد و شکسته شدن استخوان ها را ایجاد کند.

بی اختیاری: سرطان پروستات می تواند باعث بی اختیاری در کنترل ادرار شود. بی اختیاری در کنترل ادرار در حین درمان سرطان پروستات نیز مشاهده می شود.

اختلال در نعوظ: این اختلال می تواند ناشی از سرطان پروستات و یا درمان آن توسط جراحی، پرتودرمانی و... باشد.

پیشگیری:

درصورت رعایت موارد زیر، می توان خطر ابتلا به سرطان پروستات را کاهش داد:

  • غربالگری توسط آزمایش های PSA و Free PSA بصورت دوره ای برای افراد بالای 40 سال و افراد مشکوک زیر 40 سال
  • مصرف رژیم غذایی سالم حاوی میوه و سبزیجات
  • انتخاب غذاهای غنی از ویتامین ها و مواد معدنی جهت حفظ میزان لازم از ویتامین ها در بدن
  • انجام منظم ورزش: برخی شواهد دال بر این است در مردانی که ورزش نمی کنند سطح PSA نسبت به مردانی که ورزش می کنند بالاتر است. به طبع خطر ابتلا به سرطان پروستات در مردان ورزشکارکمتر است.
  • حفظ وزن در محدوده طبیعی

غربالگری و تشخیص های آزمایشگاهی:

جهت غربالگری و کمک به تشخیص سرطان پروستات از دو آزمایش Free PSA  و  PSA استفاده می شود.

انجام این آزمایش در آزمایشگاه حسینی نسب:

این آزمایش ها در بخش هورمون شناسی آزمایشگاه حسینی نسب به روش ECLIA توسط دستگاه Cobas e411 ساخت کشور آلمان انجام می شود. دستگاه مذکور close بوده و دخالت اپراتور در انجام تست ها به حداقل ممکن می رسد. کیت های این دستگاه انحصارا در اختیار شرکت سازنده می باشد و از دقت و صحت بسیار بالایی برخوردار می باشد.

 
منابع: 

معرفی بخش‌های آزمایشگاه

تماس با ما
سنندج، خیابان آبیدر، پایین‌تر از چهارراه، کوچه پرتوی، پلاک 3
تلفن تماس: 33239072 087 
فکس: 33239092 087
ساعت کاری آزمایشگاه
شش ماه اول:
(شنبه تا چهارشنبه 7 الی 21) (پنج‌شنبه 7 الی 19)
شش ماه دوم:
(شنبه تا چهارشنبه 7 الی 20) (پنج‌شنبه 7 الی 18)